View Full Version : Turk Dunyasının Paraları
doğan
08-03-2007, 07:05 AM
Bu baslikta tum turk devletlerinin cikartmis olduklari, halen tedavulde olan veya tedavulden kalkmıs olan paralarının resimlerini sergilemek istiyorum.
Paralarin Ustundeki resimlerle iligli bulabilidigim kadar bilgiyi de ekleyecegim.
gordugunu bilgi yanlisliklarini belirtmenizi rica ederim
Saygilar.
Burda Sergilenen tüm paralarla ilgili sorularinizi sorabilirsiniz,
bildiklerim ölçüsünde cevap vermeye çalışırım.
doğan
08-03-2007, 07:16 AM
ozbekistan
Halen tedavulde olan parası 1000 som.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/4001-5000/4906/4906a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/4001-5000/4906/4906z.jpg
Arkada Timur Muzesi
doğan
08-03-2007, 07:30 AM
İran Azerbaycanı
50 Toman. 1946 Yilinda Basilmis.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/1-1000/836/836a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/1-1000/836/836z.jpg
doğan
08-03-2007, 07:38 AM
Azerbaycan
500 Rubles. 1920. Bağımsız bir devlet olarak cikartilmis olan ilk serinin En yuksek meblaga sahip parası.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/6001-7000/6148/6148a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/6001-7000/6148/6148z.jpg
Emil_Diniyev
08-03-2007, 08:40 AM
Bu Azarbaycanin ilk valutasi.
Kirilik va Pers alfabesi karishik.
Zaten daha sonrada tamamen Kirilikce oldu, ama bu ilk para valutasi.
http://img465.imageshack.us/img465/7672/50rubrevta1.jpg (http://imageshack.us)
Shot at 2007-08-03
Buda Modern.
Ayrica Modern Valuta chok deyerli. 1 Azarbaycan manati iki dollara eshdayar.
http://img406.imageshack.us/img406/5164/plaatjesmap138fbt9.jpg (http://imageshack.us)
Shot at 2007-08-03
http://img247.imageshack.us/img247/3356/azerbaijanpnew100manat2tm8.jpg (http://imageshack.us)
Shot at 2007-08-03
doğan
08-03-2007, 09:05 AM
Kazakistan
1999. 500 Tenge. Onde Farabi.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/3001-4000/3051/3051a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/3001-4000/3051/3051z.jpg
doğan
08-03-2007, 09:12 AM
Kırgızistan
Halen tedavuldeki parası. baskı yılı 2005. 500 som.
Onde Sayakbai Karalaiev.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5703/5703a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5703/5703z.jpg
ErGeNeKoN
08-03-2007, 12:56 PM
Ataturk'un bastirdigi Bozkurtlu para
http://goldpara.com/images/eskiparalar/9a.jpg
doğan
08-03-2007, 03:43 PM
Afganistan
10 Afganis. 1926-1928. Gormus oldugunuz OSMANLI TUGRASININ ta kendisi.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5379/5379a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5379/5379z.jpg
doğan
08-03-2007, 03:54 PM
Türkmenistan
10.000 Manat. 1999.
Ondeki portre Sapar Murat Türkmenbaşı. Ortadaki, Türkmenbaşı Sarayı.
Arkada Saparmurat Camii.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/2001-3000/2752/2752a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/2001-3000/2752/2752z.jpg
Emil_Diniyev
08-03-2007, 09:38 PM
afganistan neca Turk oldu?
Alparslan
08-04-2007, 01:14 AM
afganistan neca Turk oldu?
Kardesim, bugun Afganistan dedigimiz cografyanin bir kismi aslinda Guney Turkistan diye adlandirilir. Afganistan biraz yapay bir olusumdur. Hukumdari genellikle Turkler olmustur(Afsarlar). Ayrica Iran etkisi ile fars kulturu ile karisan peshtun ve digerlerinden farkli olarak ulkenin kuzeyi agirlikli olmak uzere cok sayida Ozbek (Buhara dusunce hanliktan kalan beylerin o zaman Buhara hanligina bagli olan Afganistan'a gelmeleri yuzunden de Ozbek nufus artmistir) ve Turkmen kardesimiz yasamaktadir. Ayrica Turk boylu olup da dillerini dariceye cevirip asimile olmaya baslayan Hazara Turkleri de hazin bir mevzudur. Daha detayli bilgi icin GENERAL RASID DOSTUM yaz ve arattir internette. Su an ki Afganistan Turklerinin lideridir kendisi.
Emil_Diniyev
08-04-2007, 01:18 AM
Orada Turk Nufus olabilar ama oranin Para Valutasinin resmi niya koyulur?
Turk Adina yokki afganistan adina koyulur. Va afganistanda irani dillar olkasi sayilir, tacikistan gibi. Turk deyil.
afganlar guney-dogu iran, hindi, pakkis karishimi zibil bir milet.
Oraya afganistanin parasini koymak yanlish.
Alparslan
08-04-2007, 03:35 AM
Orada Turk Nufus olabilar ama oranin Para Valutasinin resmi niya koyulur?
Turk Adina yokki afganistan adina koyulur. Va afganistanda irani dillar olkasi sayilir, tacikistan gibi. Turk deyil.
afganlar guney-dogu iran, hindi, pakkis karishimi zibil bir milet.
Oraya afganistanin parasini koymak yanlish.
E onun ustunde 1946 basimi Iran Tumeni de var...O da Iran parasi o zaman :?
Kim Turk devleti? Yonetimi Turk olan mi? Halki Turk olan mi?
yavuz
08-04-2007, 03:49 AM
Emil Emil Emil... Bazi seyleri anlaman icin once Osmanli'yi iyi anlaman gerekir.
Demir Kağan
08-04-2007, 04:05 AM
Hindistan da bir Turk ulkesidir.
yavuz
08-04-2007, 04:07 AM
Hindistan da bir Turk ulkesidir.
Tabii ki de... Turk Bayragi asirlarca dalgalandi oralarda. ;)
doğan
08-04-2007, 05:10 AM
Emil kardesim,
Senin dediklerinde dogru, alparslan kardesimin de dedikleri dogru.
Afganistan ın tamamı bugunku yapisi itibariyle turk dunyasinin icerisine alinmiyor, ama cogunlugunun ozbek ve turkmenlerden olusan bolge guney turkistan olarak geciyor. Çin esareti altındaki dogu turkistan ve iran eyaleti olan guney azerbaycan gibi.
Ben buraya iran azerbaycanın da parasi koydum. Keske dogu turkistanında parasi olsada koysam.
Benim o afgan parasini koymam daki en buyuk amac, ozerk, bagımsız olan afganistan devletinin kendi parasina OSMANLI TUGRASINI koydugunu gostermektir.
Biz afganistanı turk dunyasinin icinde degilmis gibi gorsekte. afganistan bizim kulturumuzden etkilenmis ve icinde de yasayan turklerle turkistanın bir parcasidir.
Emil_Diniyev
08-04-2007, 06:17 AM
Hindistan da bir Turk ulkesidir.
Dediklarina gora Uzaylilarda Turkmush :lool::lool::lool::lool::lool:.
TURK gibi deyerli kelimeyi boyle sheylerle kuchultmayin lutfan.
Indiaymish Afganistanmish falan.
doğan
08-04-2007, 07:50 AM
Ozbekistan
Buhara Emirligi
1919. 10.000 Tengas. Ebatları: 267*125 mm
Bu paranın kagidi Normal Para Kagidi degildir. Bez gibi bir kagida, muhtemelen taş baskı yapilmistir.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/3001-4000/3986/3986a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/3001-4000/3986/3986z.jpg
doğan
08-04-2007, 03:28 PM
Osmanlı
Sultan Abdülmecide ait 20 Kuruş(piastres).
Hicri 1267. Filigran(watermark) olarak Kabartmalı Tugra Bulunmaktadir.
http://www.koleksiyon.org/urunler/201/1-1000/145/145a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/201/1-1000/145/145z.jpg
Demir Kağan
08-05-2007, 06:38 AM
Emil, Hindistanlilar Turktur demedim, Hindistan bir Turk ulkesidir dedim. Tac Mahal bile yeter ki oralari asirlarca yoneten Turklerden haberin yok sanirim.
Tabriz_Han
08-05-2007, 07:29 AM
Emil sen Turkmusun? yada Gurcu yada Fars :)
yavuz
08-05-2007, 09:15 AM
Emil sen Turkmusun? yada Gurcu yada Fars :)
Farsligi kesinlikle reddediyo, ama Gurcu kimligine sicak bakiyo gibi. Oysa Fars olmak guzeldir, Gurcu dedigin nedirki... :rolleyes:
Peeh!
Ne mutlu Turk'um diyene!.. :cool:
Tabriz_Han
08-05-2007, 10:57 AM
Gurcuysen soyle yada Lezgi, zaten Turklerin aranda sorununuz yok :)
doğan
08-05-2007, 05:00 PM
1.00 Azeri Manati: 1.50 YTL
1000.00 Ozbek Somu: 1.00 YTL
100.00 Kazak Tengesi: 1.00 YTL
100.00 Kırgız Somu: 3.40 YTL
10,000.00 Turkmen Man: 2.50 YTL
10,000.00 Tacik Somoni: 3.75 YTL
doğan
08-07-2007, 04:19 AM
TURKİYE
Tedavuldeki En buyuk para. 100 YTL=80 USD
Arkada İshak Pasa Sarayı(dogubeyazıt)
http://www.koleksiyon.org/urunler/101/2001-3000/2010/2010z.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/101/2001-3000/2010/2010a.jpg
yavuz
08-07-2007, 04:21 AM
Ben bu 100 YTL'yi ilk defa simdi goruyorum... :lool:
chepny
08-07-2007, 04:35 AM
Göktürk sikkeleri
http://www.radikal.com.tr/veriler/2005/03/09/23.gif
Orta Asya’da yapılan kazılarda Göktürkler’e ait sikkeler bulundu. Sikkelerdeki ay-yıldız motofi, Türkler’in ay yıldızı İslamiyetten önce de kullandığının en somut kanıtı olarak gösteriliyor.
Arkeologlar tarafından Kırgızistan, Özbekistan ve Tacikistan’da yapılan kazılarda ortaya çıkarılan toplam 104 sikke, ilk olarak geçen yıl Kırgızistan’da yapılan uluslararası bir konferansta kamuoyuna duyuruldu.
Altıncı ve yedinci yüzyılda basıldığı tahmin edilen ay yıldız motifli sikkelerin, Türk tarihindeki en eski paralar olduğu bildirildi.
Sikkelerdeki ay yıldız motifleri ise, Türkler’in ay yıldızı İslamiyetten önce de kullandığının somut kanıtı olarak gösteriliyor.
9 Eylül Üniversitesi Öğretim Görevlisi Yardımcı Doçent Doktor Yavuz Daloğlu şunları söyledi:
“Bunlar Türk tarihi açısından ilk paralar ve bu paraların bizim tarihimiz açısından çok önemli bir özelliği olduğu gibi bizim uygarlık tarihimiz açısından çok önemli özellikleri var. Nedeni de Türkler’in gelişmiş bir uygarlıkları olduğunu, Türkler’in devletlerinin her türlü gereklerini yerine getiren unsurları içerdiğini görüyoruz.
http://www.trt.net.tr/haber/2002/08/15/resim/altin_sikke_b.jpg
Kaynak: http://www.trt.net.tr/wwwtrt/hdevam.aspx?hid=117531&k=6
chepny
08-08-2007, 08:29 AM
Selçuklu Sikkeleri
I. Aleaddin Keykubat
http://www.definem.com/antik_para/selcuklu/UE1023.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/UE1024.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/UE1035.jpg
http://www.definem.com/antik_para/selcuklu/UE1037.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/591.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/003.jpg
http://www.definem.com/antik_para/selcuklu/464.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/461.jpghttp://www.definem.com/antik_para/selcuklu/UE1064.jpg
http://www.definem.com/antik_para/selcuklu/452.jpg
doğan
08-12-2007, 09:13 AM
Azerbaycan
100 Rublei. 1922. Sovyetler birligi döneminde eyalet parası.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5400/5400a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5400/5400z.jpg
doğan
08-13-2007, 03:26 AM
Kazakistan
Tedavuldeki parasi. 200 Tenge.
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5694/5694a.jpg
http://www.koleksiyon.org/urunler/301/5001-6000/5694/5694z.jpg
Kantura
12-11-2007, 09:42 AM
http://img406.imageshack.us/img406/4725/23xr6.gif (http://imageshack.us)
Göktürk Sikkelerinde Ay Yıldız Orta Asya’da yapılan kazılarda Göktürkler’e ait sikkeler bulundu. Sikkelerdeki ay-yıldız motofi, Türkler’in ay yıldızı İslamiyetten önce de kullandığının en somut kanıtı olarak gösteriliyor.
Arkeologlar tarafından Kırgızistan, Özbekistan ve Tacikistan’da yapılan kazılarda ortaya çıkarılan toplam 104 sikke, ilk olarak geçen yıl Kırgızistan’da yapılan uluslararası bir konferansta kamuoyuna duyuruldu.
Altıncı ve yedinci yüzyılda basıldığı tahmin edilen ay yıldız motifli sikkelerin, Türk tarihindeki en eski paralar olduğu bildirildi.
Sikkelerdeki ay yıldız motifleri ise, Türkler’in ay yıldızı İslamiyetten önce de kullandığının somut kanıtı olarak gösteriliyor.
9 Eylül Üniversitesi Öğretim Görevlisi Yardımcı Doçent Doktor Yavuz Daloğlu şunları söyledi:
“Bunlar Türk tarihi açısından ilk paralar ve bu paraların bizim tarihimiz açısından çok önemli bir özelliği olduğu gibi bizim uygarlık tarihimiz açısından çok önemli özellikleri var. Nedeni de Türkler’in gelişmiş bir uygarlıkları olduğunu, Türkler’in devletlerinin her türlü gereklerini yerine getiren unsurları içerdiğini görüyoruz.
Orkun Anıtlarından Sonra En Önemli Keşif Eski Türk devletlerinde kağanlığın (sonrakilerde hükümdârlığın) sembolü “tuğ” (bayrak, sancak ve davul) ve “sikke”dir. Sikke ekonomik, tuğ da siyasi bağımsızlığın göstergesi olan bayrağı ve bağımsızlık marşını (millî marşı) temsil etmektedir. Gök-Türkler tuğ’u ve sikke’siyle, bir başka söyleyişle, bayrağı, marşı ve parası ile bağımsız, başı dik bir devlet kurmuş ve büyük bir uygarlık oluşturmuştur.
Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi’nce 4-6 Ekim 2004 tarihlerinde Bişkek’te düzenlenen II. Uluslararası Türk Uygarlığı Kongresi’ne Türkiye adına gittim ve kongrede bir bildiri sundum.
Bişkek’te geçirdiğim günler oldukça yoğun geçti. Bir yandan akademisyen olarak II. Türk Uygarlığı Kongresi’ni ve kongre programındaki bütün etkinlikleri hiç sektirmeden izledim, “Atatürk ve Türk Uygarlığı” başlıklı bir bildiri sundum ve oturum aralarında çok değerli meslektaşlarla tanışma ve sohbet olanağı buldum. Diğer yandan da Kırgızistan ve Bişkek’teki tarihi yerleri (Balasagun, Issık Göl, Alato dağları), müzeleri (başta Devlet Tarih Müzesi ile Devlet Resim Galerisi) gezdim ve çok sayıda fotoğraf çektim. Ayrıca Kırgız Filarmoni Orkestrası’nın bir dinletisiyle, Kırgız Devlet Opera ve Balesi’nin sahnelediği bir ulusal Kırgız operasını (Ay Çürek=Ay Yüzlü) seyrettim.
II. Uluslararası Türk Uygarlığı Kongresi’ne Kırgızistan dışından katılan bütün Türkologlar, hepimiz Issık Göl Oteli’nde kaldık ve meslektaşlarımızla her gece koyu sohbetler yapıp Türk tarihini, uygarlığını irdeledik, tartıştık.
GÖK-TÜRK SİKKELERİ İLE TANIŞMA
Türk Uygarlığı Kongresi’nin ikinci akşamıydı. Otelde Özbek tarihçi Dr. Gaybullah Babayar ile sohbet ediyordum. Bu sırada Dr. Babayar çantasından bazı notlar ve fotoğraflar çıkarıp göstermeye başladı. O anda gözbebeklerimin büyüdüğünü hissettim. Fotoğraflarda Büyük Türk İmparatorluğu kurmuş Gök-Türklerin, Gök-Türk kağanlarının darp ettirdiği sikkeler vardı karşımda. Bizans, Selçuklu, Osmanlı sikkelerini biliyordum, ama Gök-Türk kağanlarının sikke darb ettirdiklerini o ana dek hiç duymamış ve hiçbir yerde de okumamıştım. Fotoğrafları tek tek ve hayranlıkla incelediğimde, sikkelerden birinin üstünde ortada kağan kabartması ve kenarlarda üç tane ay-yıldızı görünce o anda ne kerte önemli bir olayla karşılaştığımı, bunun ne kerte önemli toplumsal, tarihsel, iktisadi ve siyasi bir olay olduğunu düşündüm. Bu konuyu mutlaka Türkiye’ye taşımalıydım. Çünkü bu, tarihi altüst edecek önemde bir buluştu. Dr. Babayar’a o anda bütün bu fotoğraflardan bir kopya istediğimi ve konuyla ilgili bir yazı hazırlamasını rica ettim. Sağ olsun! Bu cin gibi genç, kanı kaynayan Özbek Türkü değerli tarihçi de seve seve bu ricâmı yerine getirdi ve Gök-Türk sikkeleriyle ilgili yazısını bana ulaştırdı.
Kantura
12-11-2007, 09:44 AM
GÖK-TÜRK TARİHİ ÜZERİNE ÇALIŞMALAR
İlk Türk uygarlığını oluşturan Gök-Türk İmparatorluğu tarihimizin en parlak dönemlerinden biri olarak ortaya çıkmaktadır. Ancak, yaklaşık son 150 yıldır bilim insanları tarafından araştırılmakta olan Gök-Türk İmparatorluğu tarihi şimdiye dek tüm yönleriyle aydınlatılmamıştır. Fransız, Çin bilimcileri ve tarihçileri S. Julien (1864, 1877), E. Chavannes (1903), R. Grousset (1949), Çinli Liu Mau*tsai (1958), Rus bilginleri A. Bernştam (1946), S. Klyaştorniy (1964), L. Gumilev (1967), Macar J. Harmatta (1996) ve daha pek çok bilim insanı Gök-Türkler üzerine araştırma yapmıştır.
Gök-Türklerin tarihiyle ilgili araştırmaların en çok sürdürüldüğü Türkiye’de de A. N. Kurat (1952), B. Ögel (1945, 1957), A. Taşağıl (1995, 1999, 2004), S. Gömeç (1997) gibi tarihçiler çalışmalarıyla Kağanlık tarihini önemli ölçüde aydınlatmıştır.
GÖK-TÜRK TARİHİYLE İLGİLİ YAPILMASI GEREKENLER
Geçen yüzyılda Özbekistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Afganistan’da sürdürülen arkeolojik kazılar sonucunda elde edilen çeşitli buluntular ve kültür eşyaları, Gök-Türk tarihinin karanlık sayfalarını aydınlatmada büyük önem taşımaktadır. Bunların başında Gök-Türk kültürü ve sanatı için değerli bilgileri içeren duvar resimleri; Afrasiyab (Semerkant), Varahşa (Buhara), Acinetepe, Tavkatepe (Güney Özbekistan), Pencikent, Şehristan (Tacikistan), Bamian (Afganistan) buluntuları (sarayların kalıntıları) gelmektedir. VII-VIII.yüzyıllara ait olan bu duvar resimlerinde görülen betimlemeler; prensler ve onun çevresi, elçiler, muhafızlar ve onlarla ilgili çeşitli törenler, o dönem yaşamını canlandırmakla birlikte Gök-Türklerin kültürü hakkında önemli sonuçlar vermektedir. Daha da önemlisi söz konusu duvar resimlerindeki insan figürlerinin çoğu fiziksel olarak Türk tipinde (hafif çekik gözlü, elmacık yanak, gür olmayan sakal, arkaya uzatılmış örülmüş ya da omuza bırakılmış saç, vb.) olup, giysiler ve silâh takımlarının da eski Türklere özgü olduğu bilinmektedir. Söz konusu duvar resimlerini inceleyen araştırmacılara (L. Albaum, V. Raspopova) göre, o dönem Çin yıllıklarında betimlenen eski Türk giysileri ve saç şekilleri hakkındaki bilgiler ve Altaylar, Moğolistan gibi Gök-Türklerin yoğun merkezlerinde yer alan taş babalar, balballar, yine bu bölgelerde bulunan arkeoloji buluntular arasında çok yakınlık görülmektedir. Bu gibi arkeolojik buluntular Gök-Türk dönemi sanatı, mimarisi, toplumsal ve kültürel yaşamı konusunda önemli bilgiler içermektedir ki, bunları tüm yönleriyle araştırmak ve incelemek gerekmektedir. Ne yazık ki, söz konusu duvar resimleri bir araya getirilerek derin bir çalışma yapılmamıştır. Hattâ, birkaç çalışma dışında, onların Gök-Türklerle ilişkili olduğu bile düşünülmemiştir.
GÖK-TÜRK SİKKELERİ
Sadece Gök-Türk tarihi için değil, tüm kadim Türk tarihi için başlıca kaynak oluşturabilecek malzemeler arasında, söz konusu ülkelerde bulunan sikkeler de yer almaktadır. Gök-Türk dönemi kültürel-ekonomik yaşamı hakkında ipucu olabilecek sikkeler son yıllarda gerçekleştirilen kazılar sonucunda bulunmuş ve onların Sogd, Baktri, Pehlevi yazılarında Kağan, Hatun, Yabgu, Tegin, Tudun, Tarhan, Elteber gibi Gök-Türklere özgü unvanlarla darb olunduğu görülmüştür. Gerçi bu sikkeler üzerine O. Smirnova, E. Rtveladze ve L. Baratova’nın çalışmaları vardır, ancak toplu olarak bir çalışma şimdiye dek yapılmamış ve de bu sikkelerin Gök-Türk tarihi, genelde de Türk tarihi için değeri tam olarak ortaya konmamıştır. Bütün bu gelişmeleri şu başlık altında Türk kamuoyuna ilk kez açıklıyorum.
Türk Ulusu’na büyük açıklama:
“Gök-Türk sikkelerinin bulunuşunun kuşkusuz ki, günümüz açısından çok önemli tarihsel ve siyasal sonuçları vardır. Bunlardan en önemlisi bu sikkelerin toplumumuza dayatılan ‘Türkler barbardı, Türklerin uygarlığı yoktu, Türkler yağmacıydı, Türkler kaç-göçlü bir toplumdu, vb.’ gibi Avrupa merkezli tarih ve kültür anlayışı ile bunun siyasal sonuçlarını bir kez daha yerle bir etmesidir.
Avrupa merkezli tarih dayatmasını alt-üst eden, Türk ve dünya tarihinin yeniden yazılmasını gerektirecek bu çok önemli buluşu Türk Ulusu’na açıklamaktan kıvanç duyuyorum!”
Kuşkusuz ki bilim insanlarımız, Avrupa merkezli bu iddiaları çürüten pek çok bilimsel çalışma ve kanıt ortaya koymuştur. Şimdi ben de bunlara çok önemli bir katkı koyarak, Gök-Türk sikkelerini gündeme taşıyarak, Türklerin büyük uygarlık birikimini ve bunun günümüze ulaşan kanıtlarını bir kez daha Türk kamuoyuna ve dünyaya sunuyorum.
Gök-Türk sikkelerinin bulunuşu, Orhun Yazıtları’nın bulunuşu kadar önemlidir.
Türkler (Gök-Türkler ve diğer Türk kavimleri ve devletleri) tarihin derinliklerinde, dünya uygarlığına büyük katkı sunmuştur. Askeri örgütlenme, büyük ordular meydana getirme, Avrasya’nın büyük coğrafyasında bağımsız, başı dik devletler kurma, paranın geçerli olduğu ekonomik ve toplumsal bir ticaret yaşamı, şehirleşme ve yerleşik yaşam biçimi, hiçbir dönemde köleci toplumsal yapının egemen olmaması, güzel sanatları yaratma ve yaşatma ve daha pek çok unsur Türklüğün unutulmuş büyük medeni vasfı ve büyük medeni kabiliyetini göstermektedir.
Eski Türk devletlerinde kağanlığın (sonrakilerde hükümdârlığın) sembolü “tuğ” (bayrak, sancak ve davul) ve “sikke”dir. Sikke ekonomik, tuğ da siyasi bağımsızlığın göstergesi olan bayrağı ve bağımsızlık marşını (milli marşını) temsil etmektedir. Gök-Türkler tuğ’u ve sikke’siyle, yani bayrağı, marşı ve parası ile bağımsız, başı dik bir devlet kurmuş ve büyük bir uygarlık oluşturmuştur.
GÖK-TÜRK KAYNAKLARI
Uzun yıllardır Gök-Türk tarihini araştırmada temel kaynaklar olarak kullanılmakta olan Çin yıllıkları, Orhun Yazıtları, Bizans ve diğer dillerdeki kaynakların yanısıra, kazılar sonucu elde edilen Sogd ve Baktri dilinde yazılmış VI-VIII.yüzyıllara ilişkin belgelerin de değerlendirilmesi gereklidir. Sogdça belgeler arasında en başta “Mug dağı Sogd belgeleri” gelmektedir. “Mug dağı Sogd arşivi” olarak da yürütülen söz konusu belgeler 1932 yılında Tacikistan’ın Pencikent ilçesinde (Semerkant şehrinin 90 km doğusu) yer alan Mug dağı dolaylarında eski kale harabelerinde bulunmuştur. Araştırmacılar burada bir yıl kadar sürdürülen kazılar sırasında, yaklaşık 80 kadar belgeye rastlamıştır. Belgelerin 70’i Sogdça, dördü Çince, biri Arapça ve bir adedi de Türkçe (Runik) olduğu belirtilmiştir. Sogdça olanlar A. Freyman, V. A. Livşits, O. İ. Smirnova, M. N. Bogolyubov gibi Sogd dili uzmanları tarafından çözülmüş ve belgelerin Sogd bölgesinde birer hükümdarlık olan Penç (Pencikent) prensi Divaştiç (709-722) sarayı arşivi olduğu anlaşılmıştır. Bu belgelerden birinde kendisini Hun (Doğu Gök-Türk) kağanının bir naibi olarak gösteren Divaştiç aslında 709 yılında, kendisinden önce 693-*708 yılları arasında Penç vilâyetinin prensi olan Türk asıllı Çakin Çor Bilge yerine yönetime gelmiştir. Adı geçen arşiv belgeleri arasında Çakin Çor Bilge zamanında yazılmış belgelere de rastlanmaktadır. Bununla beraber, belgelerde Gök-Türk Kağanlığı tarihi için önemli bilgiler verebilecek kayıtlar da bulunmaktadır. Belgelerde Türkçe Kağan, Tudun, Elteber, Tutuk, Tarhan unvanları geçmektedir. Ancak bu belgeler hâlâ Türkçeye çevrilmemiştir. Baktri dilinde yazılmış belgeler ise son yıllarda bulunmuş ve N. Simms-Williams tarafından çözülerek İngilizce’ye çevrilmiş ve yayımlanmıştır (New-York, 2000). Çoğunluğu hukuksal belgeler olan Baktrice belgelerden de Gök-Türk tarihinin bilinmeyen yönleri aydınlanacaktır kuşkusuz. Bu belgelerde de görülen Kağan, Tegin, Tarhan, Tudun, Elteber unvanları ve Türkçe isimler, Kağanlık döneminde Afganistan, Horasan ve Kuzey Hindistan’da kurulan Gök-Türk asıllı sülâlelerin tarihi aydınlanacaktır. Zaten, adı geçen belgelerde vurgulandığına göre, bu belgelerin pek çoğu Türk asıllı vâlilerin himâyesinde düzenlenmiştir. Bu belgeler de vakit geçirilmeksizin Türkçeye çevrilmeli ve Türk tarihinin bazı karanlık noktaları da aydınlatılmalıdır.
Demek ki bugün, Gök-Türk tarihinin çalışılacak temel sorunları arasında Kağanlık-Sasanlı, Kağanlık-Bizans, Kağanlık-Çin ilişkileri, Kağanlığın Kuzey Hindistan, Afganistan, Horasan, Ceyhun ve Seyhun (Amuderya ve Siriderya) aralığı ve buraya bitişik bölgeler, Doğu Türkistan, İdil-Ural havzaları, Kafkasya, Kuzey Karadeniz kıyıları ve Uzak Doğu ülkelerindeki etkinlikleri, buraların pek çoğunda kurulan Gök-Türk asıllı sülâleler tarihi yer almaktadır.
Yrd.Doç.Dr.Yavuz DALOĞLU
(Dokuz Eylül Üniversitesi Devlet Konservatuvarı)
Yavuz Daloğlu (1961)
binbirincigece
12-11-2007, 09:45 AM
Arkadaş aramıza hoşgeldin. Hoş geldin gelmesine de iki günde bizi bilgi manyağı yaptın. Bu dozla devam edersen yakında çoğumuz felç geçirecek haberin olsun :beat::eyecrazy:
Kantura
12-11-2007, 09:45 AM
http://img45.imageshack.us/img45/466/hormizdiv3pnud2.jpg (http://imageshack.us)
Türk müzik ve tarih araştırmacısı. 1985 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Müzikoloji Bölümü’nü bitirdi. Aynı üniversitede yüksek lisans ve doktorasını tamamladı. Çeşitli dergilerde müzik ve tarih konularında yazılar yazdı. Müzikbilim ve tarihle ilgili ulusal ve uluslararası pek çok bilimsel toplantıda bildiri sundu. Radyo ve televizyon programlarına konuşmacı olarak katıldı. Türk müzik yaşamı, tarihi ve Türk tarihi konularında konferanslar verdi. Hâlen Dokuz Eylül Üniversitesi’nde öğretim üyesidir.
Bu keşfin üzerinden biraz zaman geçti ama fikir meydanında tüm aramalarıma rağmen bu konuyu bulamadım ve üzüldüm. Hemen sizleri Türk Tarihindeki bu muhteşem keşifle başbaşa bırakmak isterim. Bu keşif özetle üç şeyi kanıtlıyor. Avrupalıların iddia ettiğinin aksine Gök Türklerin para bastırmasıyla, tuğuyla tam bir devlet olduğunu, Ay Yıldız'ın sanılanın aksine İslamiyet öncesinden de köklü bir Türk simgesi olduğunu ve tarihimizin kim bilir daha ne kadarının yerler altında olduğunu...
1500 Yıllık Ay Yıldızlı Türk Parası Türklere ait ilk parayı Göktürkler bastırmış. Kazılarda ortaya çıkan ay-yıldızlı Göktürk paralarının bulunuşu ‘Orhun yazıtları kadar değerli’ diye yorumlandı
Kırgızistan, Özbekistan ve Tacikistan’da yapılan arkeolojik kazılarda ilk büyük Türk uygarlığı olan Göktürklere ait paralar bulunduğu ortaya çıktı. Paralar, ‘Türk uygarlığında önemli keşif’ olarak değerlendirildi.
Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi’nin 4-6 Ekim 2004′te Bişkek’te düzenlediği İkinci Uluslararası Türk Uygarlığı Kongresi’ne katılan Dokuz Eylül Üniversitesi öğretim üyesi Dr. Yavuz Daloğlu, burada tanıştığı Özbek tarihçi Gaybullah Dr. Babayar’ın eski Türk devletleri paraları üzerinde yaptığı çalışmayı inceledi. Daloğlu, bu paralar arasında daha önce hiç duymadığı, görmediği Göktürk paralarıyla karşılaştı. Dr. Daloğlu, Dr. Babayar’la yaptığı çalışma sonunda, Göktürk paralarının bulunuşunu ‘Türk uygarlığında önemli bir keşif’ olarak açıkladı.
Sikkelerden birinde ortada kağan kabartması ve kenarlarda üç tane ay-yıldız olduğunu söyleyen Daloğlu, bu sikkenin Türk uygarlığı açısından çok büyük önemi olduğunu belirtti. Daloğlu, şöyle dedi:
“Göktürklerden sonra 8′inci yüzyılda Türgişlere ait paralar bulunmuştu. Ancak Göktürklere ait paralar onlardan 150-200 sene daha önceye, 576-600 yıllarına ait. En önemlisi, bu sikkelerin Türk toplumuna dayatılan ‘Türkler barbardı, Türklerin uygarlığı yoktu, göçerlerdi’ gibi Avrupa merkezli anlayışı çürütmesi. Göktürk sikkelerinin bulunuşu, Orhun Yazıtları’nın bulunuşu kadar önemlidir. Ayrıca ay-yıldızın bize İslam’da Semavi anlayıştan miras kaldığını biliyorduk. Ancak, yeni bulunan Göktürk paralarında da ay-yıldızlı figürler var.”
vBulletin® v3.7.0, Copyright ©2000-2008, Jelsoft Enterprises Ltd.