Sayyod
12-22-2007, 12:48 PM
Хурматли форумдошлар. Мен Марказ тиви хакида газетага фикр ёзишим керак. Сизларнинг ёрдамингиз, кушимчангиз керак. Хозирча черновик вариантини куяман. Душанба куни эса шу курсатув муаллифлари ва канал редакторлари билан шу фикрга асосан сухбат уюштираман.
Унгача ёрдамингиз, балки кай саволлар бериш хакида фикрингиз хам керак.
-Марказми? Манга каранг, анави «Бадиий кенгаш» деган курсатув нимасси? Намунча купол булмаса шу олиб борувчи? Галати-я шу бола? Алламбало гаплариям узини тутишиям. Кушикларни-ку доим угирлаб бир-бало килиб куйлагани-куйлаган эди, энди курсатувни хам угирлаб дабдала килибди. Узига-узи зидият билан "Шу хам бадиий кенгаш булибди-ю" дегани-чи? Туппа тугри! Яна мехмон сифатида марказ каналида халиги боши кал композитор болани хамма ёкга тикишаверишгани-чи? Бунча улар жахлдор ва хаётдан хафа булмаса? Кейин, «Жассига ухшаши йук» сериалини биринчи кундан эрталаб боламни богчага олиб боришдан аввал кураман. Соат 7-55 да куйиб куяман бошланишини кутиб ва… «Бир кунинг бахш ээээт». Тавба, эрталабдан хар куни бир ахвол, йиглаб-сиктаб, дий-диё билан бошланади хаёт. Эрталабдан одамни кунглини бузишади-ей. Сериал 38 чи сериясига келди-я шу «Бир кунинг бахш эт»лаб. Шу сериалга саундтрек килиб куя колишмадиям. Нилуфар Усмонованинг ижодига хеч бир салбий фикрим йук, яхши ижодига барака берсин, сог-омон булсин, лекин каналда узгартириб туришмайдими? Яхши курган хонандангизни хам хохланг-хохламанг ёмон куриб коларкансиз, ва беихтиёр меъдага тегиб кетганидан каргаб хам юборади инсон. Асабларим дош бермайди сериални кутиб. Сал вактларини узгартириб, бошкалари билан узгартириб туришса буларди хонандаларни ёмон курсатмасдан. «Сунмас орзулар»ни умуман курмай куйдим, жудаям купол олиб боришади, сузларига эътибор берганмисиз? Кандай маданиятдан дарс беришяпти халкга? Ким уларга рухсат беряпти? Биринг бор кушигингни айт, бошканг ролингни уйна, нима киласан узларингни шармсор килиб? Яна 5 миллионлик микрофонини мактангани-мактанган. «Юлдузли пайшанба» кизик-ку, лекин, шкафларни титиб куйлакларни курсатишга бало борми? Овкатлангани боришадими-ей, яна овкатланиб гапиришадими-ей…Томошабинга кизик эканми шу?
Нодира Алиева 33 ёш, уй бекаси. Юнусобод 4 дахъада истикомат килади.
-Куп бошка чет-эл ва Россия каналларидан андаза олинган курсатувлар, узимизнинг лойихаларимиз куринмайди. Андаза олганга яраша уша курсатувдан аълорок килиш керак, ёки хеч булмаса уша тарзда. Марказда эса у курсатувларни янаям бузиб килишади.
Асосан клиплар томоша киламиз ва энг зур тарафи бу янги-янги филмлар билан кувонтиришлиги.
Отабек 23 ёш , тадбиркор, Чилонзорда истикомат килади.
-«Юлдузли пайшанба» кизикрок. Олиб борувчилардан Акбар ёкар эди, жудаям укиган, рус ва узбек тилларида яхши сузлашиб, суз бойлигига эга бир мулойимгина бола эди. «Бадиий кенгаш» курсатувини олиб бора бошлади-ю, кунглим колди. Тушунолмадим, кай бирида узлиги намоён? Агар асли хаётда шу булса хайф. Жудаям тарбиясиз бола экан. Олиб борувчилардан Шахриёрнинг клипида чикган рус кизи яхши олиб боради. «Премьера» курсатуви кизик. Яна олиб борувчилардан Роксана ёкади. «Сунмас орзулар» жудаям хунук курсатув, тугриси. Узи учун мини концерт килиб олган олиб борувчи хонанда. Ута маданиятсиз ва купол тарзда олиб борилади. «Навбат» курсатуви гарчан бошкалар каби бир хил булса-да, хар холда дид билан олиб борилади. Яна энг асосий норозилик бу – хар икки кушикдан кейин реклама. Тижорат канали булгани тушунарли, лекин халк талабини хам инобатга олишса буларди
Нилуфар 35 ёш, юрист, Бодомзор мавзесида истикомат килади.
-Менга оилавий олиб борувчиларнинг сохталиги асаблантиради, ва юлдузларнинг уйига боришганда хар бир кичкина ахамиятга эмоционал даражада вохима эътибор каратишади. Артур деган бошловчининг эркин олиб бориши ёкади, хакикатдан замонавий куриниши ва сузлари, олиб бориши хам. Рекламалари хам жудаям куп. Хаммаси бир хил, янгиликлар йук, лойихалар суст, юлдузлар билан сухбатлари курсатувлари жуда куп, ва уларнинг орасида энг яхшиси ва маданиятлиси бу «Навбат». Колгани жуда купол, айникса «Сунмас орзулар»даги икки олиб борувчи жудаям купол ва хунук олиб боришади. «Премьера» дастури кизикарли.
Бону 23 ёш, уй бекаси, Дархон мавзесида истикомат килади
-Охирги 6 ой давомида факат шу канални томоша киламиз, айникса кизчам «Беш панжа» курсатувини ёктиради. Факат болалар иштирокида жудаям клиплар жадаллашяпти, бу болалар тарбиясига салбий булиши мумкин. Хар холда анчагина маблаг кетади клипларга, болалар хавас кила бошлайди ва талаб кила бошлайди. Укиш ва бошка кизикишлар четга сурила бошлайди. Реклама бошланаяптганда кизим куркиб кетади доим. Овоз носозликлари жудаям ёмон холда. Бирдан баланд булиб кетади. «Сунмас орзулар» ёкмайди, бачкана. Ёктирган олиб борувчиларим гарчан кам куринса-да Артур деган рус бола, ундан хар холда сохталик сезилмайди, эркин ва маданият билан олиб боради. Бошкаларда эса айнан сохталик, кандайдир хаяжон ва гохида куполлик сезилади. Айникса Пепс Орловский бачкана, яна Акбар хам жуда айниган. Шу иккиси экранда куриниши билан турмуш уртогим асаблана бошлайди ва дарров бошка каналга утказади. «Юлдузли пайшанба»ни оилавий кизикиб курамиз. Негадур «Сунмас орзулар», «…актер ведет.», «Навбат» курсатувлари мохияти бир хил, лекин хар хил олиб борувчилар. Ундан кура бошка курсатувлар билан бойитган яхши эмасми?
Нигора 37 ёш, педагог, Алгоритм мавзесида истикомат килади.
Мана шу каби фикр мулохазаларга халкдан утказган кичик суровномамизда дучор булдик. Мазкур мавзу билан асло бировнинг машшакати, ижоди, харакатларини танкид тиги остига олиш ниятимиз йук. Шунчаки, балки улар учун баъзи хатоларини бартараф килишда, ва улар учун шу каби фикрлар янада сифатлирок, янада жушкинрок ишлаш учун стимул булиши тарафдоримиз. Янги, ёшларбоп «Марказ» телеканали ишга туширилгач, тез орада нафакат ёшлар, балки бошка ёшдагиларнинг хам диккат марказига тушгани ажаб эмас. Тугри-да, анчадан буён халкни янгилик билан таништиримай куйилган эди. Ёдингизда булса «Кимга канака», «7 дан 70гача» ёшлар курсатувлари бошланди дегунча барча ёшлар телевизор олдига михланиб, интизорлик билан кутар эди. Юлдузлар хакидаги рузномалар ва курсатувлар саноклигина булгани учундир балки. Лекин кенг омма орасида бундай курсатувлар машхурлиги камчилигидан эмас, балки, узига хос кизик куйилганлигидадур.
Мисол тарикасида «Кимга-канака» курсатувини эсланг. Узига хос услуби, олиб борувчиларнинг эркин олиб боришлари, кийимларда узларидан янгилик кушган холда тажриба килиш. Курсатув интервьюларини гох табиат куйнида, куйинг-ки тажриба устида ишлаб, янгилик билан бойитилганида эди. Бошка каналлардаги шу каби курсатувлар доимо бир шаблонда, бир хил, турфа кийим ва кандайдир курсатув мохиятига мос булмаган жиддийлик билан сохталикни намоёнларди. Афсуски купгина курсатувлар ушбу шаблондан хали хануз чикганича йук.
Бирмунча вакт илгари «30-канал»да юлдузлар хакидаги «Шоу-бизнес янгиликлари» курсатувни олиб борувчи, юзида шунаканги бир жиддий тус билан, курсатув орка тарафидаги фонда гуё бир сиёсий дунё янгиликлари куринишда томошабинларга такдим этилаётганди. Авввалига телевизор овозини эшитмай, караб туриб, дархакикат, мудхиш вокеалар хакидаги дастур-деб, баландлатгач, юлдузлар хаёти хакида эканлигидан хайратга тушгандим. Агар, бу уша шаблонларнинг янада мукаммалаштирганини инобатга олсак, курсатувга янада мотамлик берилган эди. Умуман олганда, негадур янги лойихалар ва курсатувлар тайёрлашда янгиликдан хадикишади. Вахоланки уша «Кимга канака» курсатувлари бирмунча жиддий шаблонлар даврида, давлат телеканаллари оркали томошабинларга такдим килинган, ва унда янгиликлар устида тажрибалар килишда куркиш, сохталик ва бир хиллик йук эди.
Марказ канали ишга тушгач профилактик равишда клиплар эфирга куйиляптганида, хонанда, гурух ва кушик номланишларидаги бир канча хатоликларни инобатга олмаса, бошланиши ёмон эмасдек куринди. Лекин курсатув бошловчилари эфирга чиккач, хар бир олиб борувчини худди бир фабрикадан чикаргандек, ёки бир дастурда программалаштирилган роботлардек, бир куллаб, ажабтовур хатти-харакатлари билан хайратга солди. Хозирги кунда бу бир хилликдан бирмунча узоклангандек.
Овоз носозликлари эса афсуски хали-хануз бартараф этилмаган. Курсатувдан мусикий тухталиш, ва кушикдан рекламага булган кескин утиш йук, бирданига овоз баланд булиб кетади, ёки халиги овоз кушик бошлангада хам давомланиб туради. Бирин-кетин лойихалар уз урнини эгаллай бошлади: «Юлдузли пайшанба», «Хит-парад», «Face to face» (Юзма-юз), «Сунмас орзулар», «Навбат», «Бадиий кенгаш» ва хоказолар.
Келинг, бирма-бир юкоридаги халкнинг танкидий фикри билан хамнафас куриб чиксак, ва албатта, уз ечимини хам таклиф килсак. Купгина танкидий маколалар айни факат чукур тахлил ва уни коралаш билан якунланади. Биз эса, уз ечим вариантимизни хам такдим этиб курамиз. Аввал айни танкидга учраётган курсатувларни тахлил килиб унга ечим беришга харакат киламиз.
Унгача ёрдамингиз, балки кай саволлар бериш хакида фикрингиз хам керак.
-Марказми? Манга каранг, анави «Бадиий кенгаш» деган курсатув нимасси? Намунча купол булмаса шу олиб борувчи? Галати-я шу бола? Алламбало гаплариям узини тутишиям. Кушикларни-ку доим угирлаб бир-бало килиб куйлагани-куйлаган эди, энди курсатувни хам угирлаб дабдала килибди. Узига-узи зидият билан "Шу хам бадиий кенгаш булибди-ю" дегани-чи? Туппа тугри! Яна мехмон сифатида марказ каналида халиги боши кал композитор болани хамма ёкга тикишаверишгани-чи? Бунча улар жахлдор ва хаётдан хафа булмаса? Кейин, «Жассига ухшаши йук» сериалини биринчи кундан эрталаб боламни богчага олиб боришдан аввал кураман. Соат 7-55 да куйиб куяман бошланишини кутиб ва… «Бир кунинг бахш ээээт». Тавба, эрталабдан хар куни бир ахвол, йиглаб-сиктаб, дий-диё билан бошланади хаёт. Эрталабдан одамни кунглини бузишади-ей. Сериал 38 чи сериясига келди-я шу «Бир кунинг бахш эт»лаб. Шу сериалга саундтрек килиб куя колишмадиям. Нилуфар Усмонованинг ижодига хеч бир салбий фикрим йук, яхши ижодига барака берсин, сог-омон булсин, лекин каналда узгартириб туришмайдими? Яхши курган хонандангизни хам хохланг-хохламанг ёмон куриб коларкансиз, ва беихтиёр меъдага тегиб кетганидан каргаб хам юборади инсон. Асабларим дош бермайди сериални кутиб. Сал вактларини узгартириб, бошкалари билан узгартириб туришса буларди хонандаларни ёмон курсатмасдан. «Сунмас орзулар»ни умуман курмай куйдим, жудаям купол олиб боришади, сузларига эътибор берганмисиз? Кандай маданиятдан дарс беришяпти халкга? Ким уларга рухсат беряпти? Биринг бор кушигингни айт, бошканг ролингни уйна, нима киласан узларингни шармсор килиб? Яна 5 миллионлик микрофонини мактангани-мактанган. «Юлдузли пайшанба» кизик-ку, лекин, шкафларни титиб куйлакларни курсатишга бало борми? Овкатлангани боришадими-ей, яна овкатланиб гапиришадими-ей…Томошабинга кизик эканми шу?
Нодира Алиева 33 ёш, уй бекаси. Юнусобод 4 дахъада истикомат килади.
-Куп бошка чет-эл ва Россия каналларидан андаза олинган курсатувлар, узимизнинг лойихаларимиз куринмайди. Андаза олганга яраша уша курсатувдан аълорок килиш керак, ёки хеч булмаса уша тарзда. Марказда эса у курсатувларни янаям бузиб килишади.
Асосан клиплар томоша киламиз ва энг зур тарафи бу янги-янги филмлар билан кувонтиришлиги.
Отабек 23 ёш , тадбиркор, Чилонзорда истикомат килади.
-«Юлдузли пайшанба» кизикрок. Олиб борувчилардан Акбар ёкар эди, жудаям укиган, рус ва узбек тилларида яхши сузлашиб, суз бойлигига эга бир мулойимгина бола эди. «Бадиий кенгаш» курсатувини олиб бора бошлади-ю, кунглим колди. Тушунолмадим, кай бирида узлиги намоён? Агар асли хаётда шу булса хайф. Жудаям тарбиясиз бола экан. Олиб борувчилардан Шахриёрнинг клипида чикган рус кизи яхши олиб боради. «Премьера» курсатуви кизик. Яна олиб борувчилардан Роксана ёкади. «Сунмас орзулар» жудаям хунук курсатув, тугриси. Узи учун мини концерт килиб олган олиб борувчи хонанда. Ута маданиятсиз ва купол тарзда олиб борилади. «Навбат» курсатуви гарчан бошкалар каби бир хил булса-да, хар холда дид билан олиб борилади. Яна энг асосий норозилик бу – хар икки кушикдан кейин реклама. Тижорат канали булгани тушунарли, лекин халк талабини хам инобатга олишса буларди
Нилуфар 35 ёш, юрист, Бодомзор мавзесида истикомат килади.
-Менга оилавий олиб борувчиларнинг сохталиги асаблантиради, ва юлдузларнинг уйига боришганда хар бир кичкина ахамиятга эмоционал даражада вохима эътибор каратишади. Артур деган бошловчининг эркин олиб бориши ёкади, хакикатдан замонавий куриниши ва сузлари, олиб бориши хам. Рекламалари хам жудаям куп. Хаммаси бир хил, янгиликлар йук, лойихалар суст, юлдузлар билан сухбатлари курсатувлари жуда куп, ва уларнинг орасида энг яхшиси ва маданиятлиси бу «Навбат». Колгани жуда купол, айникса «Сунмас орзулар»даги икки олиб борувчи жудаям купол ва хунук олиб боришади. «Премьера» дастури кизикарли.
Бону 23 ёш, уй бекаси, Дархон мавзесида истикомат килади
-Охирги 6 ой давомида факат шу канални томоша киламиз, айникса кизчам «Беш панжа» курсатувини ёктиради. Факат болалар иштирокида жудаям клиплар жадаллашяпти, бу болалар тарбиясига салбий булиши мумкин. Хар холда анчагина маблаг кетади клипларга, болалар хавас кила бошлайди ва талаб кила бошлайди. Укиш ва бошка кизикишлар четга сурила бошлайди. Реклама бошланаяптганда кизим куркиб кетади доим. Овоз носозликлари жудаям ёмон холда. Бирдан баланд булиб кетади. «Сунмас орзулар» ёкмайди, бачкана. Ёктирган олиб борувчиларим гарчан кам куринса-да Артур деган рус бола, ундан хар холда сохталик сезилмайди, эркин ва маданият билан олиб боради. Бошкаларда эса айнан сохталик, кандайдир хаяжон ва гохида куполлик сезилади. Айникса Пепс Орловский бачкана, яна Акбар хам жуда айниган. Шу иккиси экранда куриниши билан турмуш уртогим асаблана бошлайди ва дарров бошка каналга утказади. «Юлдузли пайшанба»ни оилавий кизикиб курамиз. Негадур «Сунмас орзулар», «…актер ведет.», «Навбат» курсатувлари мохияти бир хил, лекин хар хил олиб борувчилар. Ундан кура бошка курсатувлар билан бойитган яхши эмасми?
Нигора 37 ёш, педагог, Алгоритм мавзесида истикомат килади.
Мана шу каби фикр мулохазаларга халкдан утказган кичик суровномамизда дучор булдик. Мазкур мавзу билан асло бировнинг машшакати, ижоди, харакатларини танкид тиги остига олиш ниятимиз йук. Шунчаки, балки улар учун баъзи хатоларини бартараф килишда, ва улар учун шу каби фикрлар янада сифатлирок, янада жушкинрок ишлаш учун стимул булиши тарафдоримиз. Янги, ёшларбоп «Марказ» телеканали ишга туширилгач, тез орада нафакат ёшлар, балки бошка ёшдагиларнинг хам диккат марказига тушгани ажаб эмас. Тугри-да, анчадан буён халкни янгилик билан таништиримай куйилган эди. Ёдингизда булса «Кимга канака», «7 дан 70гача» ёшлар курсатувлари бошланди дегунча барча ёшлар телевизор олдига михланиб, интизорлик билан кутар эди. Юлдузлар хакидаги рузномалар ва курсатувлар саноклигина булгани учундир балки. Лекин кенг омма орасида бундай курсатувлар машхурлиги камчилигидан эмас, балки, узига хос кизик куйилганлигидадур.
Мисол тарикасида «Кимга-канака» курсатувини эсланг. Узига хос услуби, олиб борувчиларнинг эркин олиб боришлари, кийимларда узларидан янгилик кушган холда тажриба килиш. Курсатув интервьюларини гох табиат куйнида, куйинг-ки тажриба устида ишлаб, янгилик билан бойитилганида эди. Бошка каналлардаги шу каби курсатувлар доимо бир шаблонда, бир хил, турфа кийим ва кандайдир курсатув мохиятига мос булмаган жиддийлик билан сохталикни намоёнларди. Афсуски купгина курсатувлар ушбу шаблондан хали хануз чикганича йук.
Бирмунча вакт илгари «30-канал»да юлдузлар хакидаги «Шоу-бизнес янгиликлари» курсатувни олиб борувчи, юзида шунаканги бир жиддий тус билан, курсатув орка тарафидаги фонда гуё бир сиёсий дунё янгиликлари куринишда томошабинларга такдим этилаётганди. Авввалига телевизор овозини эшитмай, караб туриб, дархакикат, мудхиш вокеалар хакидаги дастур-деб, баландлатгач, юлдузлар хаёти хакида эканлигидан хайратга тушгандим. Агар, бу уша шаблонларнинг янада мукаммалаштирганини инобатга олсак, курсатувга янада мотамлик берилган эди. Умуман олганда, негадур янги лойихалар ва курсатувлар тайёрлашда янгиликдан хадикишади. Вахоланки уша «Кимга канака» курсатувлари бирмунча жиддий шаблонлар даврида, давлат телеканаллари оркали томошабинларга такдим килинган, ва унда янгиликлар устида тажрибалар килишда куркиш, сохталик ва бир хиллик йук эди.
Марказ канали ишга тушгач профилактик равишда клиплар эфирга куйиляптганида, хонанда, гурух ва кушик номланишларидаги бир канча хатоликларни инобатга олмаса, бошланиши ёмон эмасдек куринди. Лекин курсатув бошловчилари эфирга чиккач, хар бир олиб борувчини худди бир фабрикадан чикаргандек, ёки бир дастурда программалаштирилган роботлардек, бир куллаб, ажабтовур хатти-харакатлари билан хайратга солди. Хозирги кунда бу бир хилликдан бирмунча узоклангандек.
Овоз носозликлари эса афсуски хали-хануз бартараф этилмаган. Курсатувдан мусикий тухталиш, ва кушикдан рекламага булган кескин утиш йук, бирданига овоз баланд булиб кетади, ёки халиги овоз кушик бошлангада хам давомланиб туради. Бирин-кетин лойихалар уз урнини эгаллай бошлади: «Юлдузли пайшанба», «Хит-парад», «Face to face» (Юзма-юз), «Сунмас орзулар», «Навбат», «Бадиий кенгаш» ва хоказолар.
Келинг, бирма-бир юкоридаги халкнинг танкидий фикри билан хамнафас куриб чиксак, ва албатта, уз ечимини хам таклиф килсак. Купгина танкидий маколалар айни факат чукур тахлил ва уни коралаш билан якунланади. Биз эса, уз ечим вариантимизни хам такдим этиб курамиз. Аввал айни танкидга учраётган курсатувларни тахлил килиб унга ечим беришга харакат киламиз.